Sağlık turizmi yönetmeliğinin işletmeye pratik anlamı şu: sağlık turizmi faaliyeti için yetki belgesi gerekiyor ve devletin teşviklerinden de ancak bu belgeyle yararlanabiliyorsunuz. Güncel kurallar 26 Nisan 2025'te yürürlüğe giren Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik'te: sağlık tesislerinde uluslararası sağlık turizmi birimi, dil belgesi, ruhsatla uyumlu internet sitesi ve akreditasyon ya da sertifika; aracı kuruluşlarda şirket yapısı, çağrı altyapısı ve kayıtlı personel aranıyor. Mevzuat değişebildiği için başvurmadan önce ayrıntıları güncel resmî kaynaktan teyit edin.
Profesyonel destek: sağlık turizmi reklam ajansı hizmetimizi inceleyin.
Bu yazıyı nasıl okumalısınız?
Bir uyarıyla başlayayım. Kitabımı yazdığım dönemde geçerli olan 2017 tarihli yönetmelik yürürlükten kalktı; yerine 26 Nisan 2025 tarihli ve 32882 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan yeni yönetmelik geldi. Bu yazıda sahada gördüğüm hataları koruyup kuralları yeni yönetmeliğe göre güncelledim. Mevzuat yine değişebilir, kriterler güncellenebilir.
Bu yüzden yazıyı bir yol tarifi olarak okuyun, bir kural kitabı olarak değil. Ben hukukçu ya da mevzuat uzmanı değilim; sahada gördüğüm süreci ve en sık yapılan hataları anlatıyorum. Başvuru yapmadan önce güncel resmî kaynaklara bakın.
Başvurunun adım adım nasıl yapıldığını burada tekrar anlatmayacağım. Süreç için sağlık turizmi yetki belgesi sayfasına bakabilirsiniz. Bu yazı, kuralların işletmeniz için ne anlama geldiği ve nerede takıldığınız hakkında.
İlk soru hep aynı: yetki belgesini nasıl alırım?
Hizmet ya da iş birliği için beni arayanların ilk sorusu genellikle "nasıl reklam veririz", "hangi ülkeye çıkarız", "ne kadar bütçe lazım" olmuyor. İlk soru "sağlık turizmi yetki belgesini nasıl alırım?" İkinci soru da "devlet bu konuda teşvik veriyormuş, bundan nasıl yararlanırım?"
Bu soruların etrafında çok fazla yanlış bilgi dolaşıyor. İnternette araştırdığımda, konuyu sağdan soldan duyduklarıyla yazılmış çok sayıda içerik gördüm. "Yanınızda bir eleman olması yeterli", "başvurmanız yeterli" gibi yönlendirmeler. Doğru değiller.
Bir de şu soru çok geliyor: "Ankara'da tanıdığımın olması mı gerekiyor?" Hayır, gerekmiyor. Belli kriterler var; o kriterleri yerine getirdiğinizde konu kapanıyor. Bu, orada çalışan birinin inisiyatifine bağlı bir şey değil.
Tanıdık aramayın. Kriterleri eksiksiz karşılayın.
Yetki belgesi neden şart: zorunluluk ve teşvik
İki sebep var.
Birincisi: yasal zorunluluk. Sağlık turizmi faaliyeti yürütmek için yetki belgesi gerekiyor. Belgesiz faaliyet, sonradan telafisi zor sorunlar doğuruyor.
İkincisi: teşvikler. Belge sahibi olan kuruluşlar, devletin sunduğu destek mekanizmalarından yararlanabiliyor. Bu destekler, özellikle sektöre yeni giren bir yapı için ciddi bir kalem.
Yani belge sadece bir zorunluluk değil, aynı zamanda bir avantaj.
Buna rağmen belgesiz çalışmaya devam eden yapılar görüyorum. Bunun mantığı yok. Sonunda hem yasal bir sorunla karşılaşıyorlar hem de aylardır yararlanabilecekleri desteklerden mahrum kalmış oluyorlar.
Sağlık kuruluşları için kriterler ve en sık ret sebepleri
Yeni yönetmelikte sağlık tesisinden beklenen başlıca şeyler uluslararası sağlık turizmi birimi, yabancı dil belgesi, ruhsattaki adla uyumlu bir internet sitesi, akreditasyon ya da sertifika ve başvuru evrakı. Neredeyse her birinde sahada tekrar tekrar karşıma çıkan bir hata var.
İnternet sitesi ve ruhsattaki isim
Tesisin yabancı dil seçeneği olan bir internet sitesi olması gerekiyor. Sitedeki kuruluş adı ve unvanlar, yetki belgesindeki unvan ve sahiplik adıyla uyumlu olmalı; alınan akreditasyon belgesi ya da sertifika da sitede yayınlanmalı.
Burada çok sık yaşanan bir sorun var. Bir hekim kendi adıyla ruhsat almış. Zamanla bir marka adı geliştirmiş ve web sitesini o markayla açmış. Başvuru yapıldığında sorun çıkıyor, çünkü o marka adının ruhsatla bir bağı yok.
Başvurudan önce şunu kontrol edin: sitenizin adı, ruhsatınızdaki isimle uyumlu mu? Değilse ya siteyi düzenlemeniz ya da marka tarafını resmîleştirmeniz gerekiyor.
Uluslararası sağlık turizmi birimi
Uluslararası hastanın kabul, kayıt, tedavi, faturalandırma, taburculuk ve tercümanlık işlerini yürütecek bir birim kurulması gerekiyor. Birimde çalışanlardan en az birinin yabancı dil bildiğini belgelemesi ve birim personelinin EKİP üzerinden il ya da ilçe sağlık müdürlüğüne bildirilmesi isteniyor.
Resmî kayıt: tahmin değil, kayıttaki bilgi
Kitabımı yazdığım dönemde birim sorumlusu hekim için bir deneyim süresi aranıyordu ve en sık hata mezuniyet yılını esas almaktı. Yeni yönetmelikte bu şart yok ama o dönemden çıkan ders hâlâ geçerli.
Bir örnek anlatayım. Bir klinik sahibi hekim, süresini doldurmasına iki ay kaldığını söyledi. Birlikte resmî kayıtlarına baktık. Kayıtta görünen süre çok daha azdı. Bugün de diploma, çalışma belgesi ve personel bildiriminde esas olan şey sizin hesabınız değil, resmî kayıt.
Başvurudan önce kendi kayıtlarınızı kontrol edin. Tahminle hareket etmeyin.
Dil belgesi
Birimde görev alacak kişilerin yabancı dil belgesine sahip olması bekleniyor. Herhangi bir dil kursundan alınan sertifika kabul edilmiyor. Yönetmeliğin kabul ettiği yollar şunlar: Yükseköğretim Kurulunun ya da ÖSYM'nin yabancı dil sınavından en az 65 puan veya ÖSYM'nin buna denk saydığı uluslararası bir belge, Avrupa Dil Portfolyosu'nda B2 düzeyini gösteren belge, en az doçent unvanı ya da yabancı dilde eğitim veren veya dil alanındaki bir lisans bölümünden diploma.
Bir bölgede birçok hekimin aynı kurstan sertifika aldığını ve hepsinin reddedildiğini gördüm. Harcanan zaman ve para boşa gitti.
Sınava girmeden ya da kursa yazılmadan önce, o belgenin geçerli sayılıp sayılmayacağını il sağlık müdürlüğüne sorun. Bu tek adım aylarca süren bir kaybı önlüyor.
Akreditasyon, sigorta ve başvuru evrakı
Hastane, tıp merkezi, tıbbi laboratuvar ve diyaliz merkezlerinde TÜSKA akreditasyonu, diğer tesislerde Bakanlığın düzenlediği sertifika isteniyor. Sağlık Turizmi Daire Başkanlığının duyurusuna göre bu süreci 31 Aralık 2026'ya kadar tamamlamayan tesisler uluslararası hasta kabulüne devam edemeyecek. Ameliyathane ortamında yapılan cerrahi ve girişimsel işlemler için komplikasyon sigortası da zorunlu.
Başvuru dosyasında HealthTürkiye Portalına üyelik başvurusu, başvuru dilekçesi, onaylı ruhsat örneği, birim personelinin diploma ve çalışma belgesi, yabancı dil belgesi ve internet sitesi beyanı yer alıyor. Son sağlık kalite değerlendirmesinden en az 85 puan alındığını gösteren belge de isteniyor; geçerli akreditasyonu ya da sertifikası olan tesiste bu şart aranmıyor. Tam liste yönetmeliğin EK-1/A ekinde.
Başvurudan belgeye süreç ne kadar sürüyor?
Yeni yönetmelikte sağlık tesisinin başvurusu kabaca şöyle işliyor:
- Başvuru Sağlık Bakanlığının EKİP sistemi üzerinden oluşturuluyor ve belgeler sisteme yükleniyor; fiziki dosya gönderilmiyor.
- İl ya da ilçe sağlık müdürlüğü evrakı inceliyor. Eksik ya da uygunsuzluk varsa 15 iş günü içinde bildiriyor; bildirilen eksik 30 iş günü içinde tamamlanmazsa başvuru reddedilmiş sayılıyor.
- Evrakı uygun bulunan tesis yerinde inceleniyor.
- Uygun bulunan başvuru 15 iş günü içinde Bakanlığa gönderiliyor; Bakanlık uygun görürse belge 15 iş günü içinde düzenleniyor.
Yönetmelik toplam bir süre vermiyor, her adım için bir sınır koyuyor. Evrak hazırlığı ve eksik tamamlama da bu sürelerin üstüne ekleniyor.
Bu süreyi planınıza dahil edin. Kurulum planınızın ilk döneminde, reklam ve ekip hazırlığı sürerken belge süreci de yürüyor olmalı.
Sağlık turizmi acenteleri için durum
Yönetmelikte acentenin adı aracı kuruluş ve belgesini Sağlık Bakanlığı değil, Uluslararası Sağlık Hizmetleri Anonim Şirketi (USHAŞ) düzenliyor. Başvurudan önce HealthTürkiye Portalına üye olmak gerekiyor.
Kitabımda acente kriterlerinin en çok değişen alanlardan biri olduğunu yazmıştım; yeni yönetmelik bunu doğruladı. Eskiden aracı kuruluşun A grubu seyahat acentası olması gerekiyordu, bu şart kalktı. Bugün aranan başlıca şeyler şirket yapısı, iştigal konusunda sağlık turizminin yer alması, en az iki yabancı dilde 7 gün 24 saat çağrı karşılayabilen bir altyapı, HealthTürkiye Portalına kayıtlı personel ve belgeyle uyumlu, yabancı dil seçenekli bir internet sitesi. Konaklama, ulaşım ve transfer ise yetkili seyahat acentaları eliyle verilmek zorunda.
Evrak listesinin tamamını ve başvuru adımlarını yetki belgesi sayfamızda resmî kaynaklara göre topladık. Başvuru öncesinde güncel kriterleri USHAŞ'ın sayfasından teyit edin.
Belge sonrası teşvikler neden atlanıyor?
Belge alındıktan sonraki aşama, destek mekanizmalarından yararlanmak. Sağlık turizmi yapan yapıların en çok atladığı konu bu. Belgeyi alıyor, işe başlıyor ama teşvik tarafına hiç bakmıyor.
Oysa bu destekler reklam, tanıtım, pazarlama ve belgelendirme gibi kalemleri kapsayabiliyor. Sektöre yeni giren bir yapı için ciddi bir rahatlama sağlıyor.
Destek kapsamları, oranları ve başvuru koşulları düzenli olarak güncelleniyor. Bu yüzden rakam ya da oran vermiyorum; verdiğim an eskir. Destek başlıklarını ve başvuru yolunu aşağıda resmî kaynaklara göre özetledim.
Sağlık turizmi teşvikleri ve vergi avantajları
"Devlet destekleri nelerdir, nereye başvurulur?" sorusunun resmî cevabı Ticaret Bakanlığının hizmet ihracatı mevzuatında. Güncel dayanak, 26/2/2026 tarihli ve 10962 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı: Hizmet İhracatının Tanımlanması, Sınıflandırılması ve Hizmet Sektörlerinin Desteklenmesi Hakkında Karar. Bu Karar önceki 5448 sayılı Kararı yürürlükten kaldırdı. Eski bir kaynakta 5448'e göre yazılmış bilgi görürseniz dikkatli olun.
Kimler yararlanabiliyor? Bakanlığın uygulama genelgesine göre sağlık turizminde iki tür yararlanıcı var: ilgili kamu kurumunun izin ve denetiminde faaliyet gösteren sağlık kuruluşu ve Uluslararası Sağlık Turizmi Yetki Belgesine sahip, şirket olarak yapılanmış sağlık turizmi aracı kuruluşu. Aracı kuruluş için yetki belgesi desteğin ön şartı.
Hangi giderler destek kapsamında? Karar'da sağlık turizmi yapan bir yararlanıcıyı ilgilendiren başlıklar şunlar:
- Yurt dışına yönelik reklam, tanıtım ve pazarlama giderleri
- Acente komisyonu, belgelendirme, marka tescil ve koruma giderleri
- Yurt dışı birim ile yurt dışı ve yurt içi etkinliklere katılım giderleri
- Uluslararası tanıtım ve pazarlama için istihdam edilen personelin giderleri
- Uluslararası sağlık turistine yönelik komplikasyon sigortası primi ve ulaşım giderleri
- Personelin yabancı dil ve sağlık turizmi eğitimi, uluslararası kuruluşlara üyelik giderleri
Her kalemin ayrı oranı, üst limiti ve süresi var. Genelgeye göre destek başvuruları, incelemeci kuruluş olan Hizmet İhracatçıları Birliği Genel Sekreterliğine yapılıyor.
Kurumlar vergisi indirimi. Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 10. maddesi, ilgili bakanlığın izni ve denetimiyle sağlık alanında faaliyet gösterip Türkiye'de yerleşmiş olmayan kişilere hizmet veren işletmelere, münhasıran bu faaliyetten elde ettikleri kazancın bir kısmını kurum kazancından indirme imkânı tanıyor. Kanundaki şartlar: kazancın tamamının beyanname verme tarihine kadar Türkiye'ye transfer edilmesi ve faturanın yurt dışındaki müşteri adına düzenlenmesi. İndirim oranını Cumhurbaşkanı değiştirebiliyor.
Güncel oran ve şartlar için ilgili kurumun sayfasını kontrol edin. Destek başvurusunu ve vergi uygulamasını da muhasebecinizle birlikte planlayın.
En sık yapılan hata: belgeyi sonraya bırakmak
Yetki belgesi, sıfırdan kurulum haritasının birinci maddesi. En sık yapılan hata da bu adımı sonraya bırakmak: "Önce işi kuralım, sonra belgeyi alırız."
Bunu yapmayın. Sebepleri:
- Evrak hazırlığı, eksik tamamlama ve incelemeler zaman alıyor. Sonraya bıraktığınızda iş yürürken belgesiz kalıyorsunuz.
- Teşviklerden yararlanamadığınız her ay, geri gelmeyen bir destek.
- Kriterlerden birini, mesela dil belgesini ya da akreditasyon veya sertifikayı sağlamadığınızı sonradan fark ederseniz o eksiği tamamlamak zaman alıyor.
En doğrusu şu: daha kurulum planını yaparken belge sürecini başlatın. Diğer adımlar ilerlerken belge de ilerler. Böylece yayına çıktığınız gün her şey hazır olur.
Sık Sorulan Sorular
Sağlık turizmi yapmak için yetki belgesi zorunlu mu?
Evet. Sağlık turizmi faaliyeti yürütmek için yetki belgesi gerekiyor ve belgesiz faaliyet sonradan telafisi zor sorunlar doğuruyor. Belge aynı zamanda devletin destek mekanizmalarından yararlanmanın şartı. Belgesiz çalışmaya devam eden yapılar hem yasal sorunla karşılaşıyor hem de yararlanabilecekleri desteklerden mahrum kalıyor.
2017 tarihli sağlık turizmi yönetmeliği hâlâ geçerli mi?
Hayır. 13 Temmuz 2017 tarihli yönetmelik, 26 Nisan 2025 tarihli ve 32882 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik ile yürürlükten kaldırıldı. Eski düzenlemeye göre hazırlanmış listelerde geçen birim sorumlusu hekim için deneyim süresi ya da acentenin A grubu seyahat acentası olması gibi şartlar bugün aranmıyor. Başvurmadan önce okuduğunuz kaynağın yeni yönetmeliğe göre hazırlanıp hazırlanmadığını kontrol edin.
Her dil kursu sertifikası yetki belgesi başvurusunda geçerli mi?
Hayır. Herhangi bir dil kursundan alınan sertifika kabul edilmiyor; belgenin yönetmeliğin kabul ettiği sınav, dil portfolyosu ya da diploma türlerinden biri olması gerekiyor. Aynı kurstan sertifika alıp hepsi reddedilen hekimler gördüm. Sınava girmeden ya da kursa yazılmadan önce belgenin geçerli sayılıp sayılmayacağını il sağlık müdürlüğüne sorun.
Sağlık turizmi yetki belgesi ne kadar sürede çıkıyor?
Yönetmelik toplam süre vermiyor, adım sınırları koyuyor: il ya da ilçe sağlık müdürlüğü eksikleri 15 iş günü içinde bildiriyor, bildirilen eksik 30 iş günü içinde tamamlanmazsa başvuru reddedilmiş sayılıyor. Yerinde incelemeden sonra uygun dosya 15 iş günü içinde Bakanlığa gidiyor, belge de 15 iş günü içinde düzenleniyor. Evrak hazırlığı buna ekleniyor; bu yüzden belge sürecini kurulum planının en başında başlatın.
Sağlık turizmi teşvikleri hangi harcamaları kapsıyor?
Belge sahibi kuruluşların yararlanabildiği destekler reklam, tanıtım, pazarlama ve belgelendirme gibi kalemleri kapsayabiliyor. Ancak kapsamlar, oranlar ve başvuru koşulları düzenli olarak güncelleniyor; bu yüzden rakam vermiyorum. Güncel koşullar için Ticaret Bakanlığının hizmet ihracatı destekleri sayfasını kontrol edin.
Bu yazı, Cem Evren Minaz'ın Sağlık Turizmi kitabının “Yetki Belgesi ve Yasal Çerçeve” bölümünden uyarlanmıştır. Mevzuat bilgileri 14 Eylül 2026'da resmî kaynaklara göre güncellendi.
